
Đội Truyền tải điện Bù Đăng được giao nhiêm vụ đề tài nghiên cứu khoa học cấp truyền tải “ Ứng dụng UAV trong công tác vệ sinh cách điện đường dây” đang bay biễu diễn UAV.
Mục tiêu của đề tài là tạo ra giải pháp sử dụng công nghệ thiết bị không người lái (UAV) để vệ sinh sứ cách điện gốm, thủy tinh và composite trên các đường dây truyền tải điện. Việc vệ sinh chuỗi cách điện bằng UAV là một phương pháp hiện đại và hiệu quả, giúp tiết kiệm thời gian, công sức và không phái cắt điện đường dây so với các phương pháp truyền thống. Qua đó nâng cao độ tin cậy của hệ thống điện. Giảm thiểu nguy cơ phóng điện bề mặt do bụi bẩn và ô nhiễm môi trường bám trên chuỗi cách điện. Hạn chế sự cố gián đoạn trong truyền tải điện do cách điện kém hiệu quả. Nâng cao hiệu quả bảo dưỡng lưới điện, giảm sự phụ thuộc vào nhân công thủ công, tiết kiệm thời gian và chi phí. Không phải cắt điện đường dây để vệ sinh sứ cách điện, chủ động trong công việc bảo dưỡng lưới điện cho các đơn vị. Giảm tối thiểu sức người, từ đó giảm thiểu nguy hiểm cho con người và thiết bị. Ứng dụng công nghệ hiện đại, sử dụng UAV cùng các phần mềm, thiết bị hiện đại vào công tác vận hành lưới điện truyền tải.Triển khai áp dụng rộng rãi trên đường dây điện áp 220kV, 500kV.

Sử dụng nước dùng UAV bay rửa sứ đường dây.

Dùng UAV mang nước rửa sứ.
Mục tiêu và những nội dung cần nghiên cứu của đề tài
Việc ứng dụng UAV trong bảo trì và giám sát lưới điện đang trở thành xu hướng quan trọng trên thế giới. Trước đây, công tác vệ sinh cách điện chủ yếu được thực hiện bằng thủ công, công nhân trèo cột hoặc dùng xe nâng để xịt rửa. Sử dụng thiết bị vệ sinh hotline, tuy nhiên phương pháp này có chi phí cao, quá trình triển khai phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ sự cố. Nếu vận hành không đúng cách, nó có thể gây mất an toàn cho công nhân. Trong khi đó, UAV giúp giảm thiểu nguy cơ tai nạn, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả làm sạch. Các UAV có thể mang theo nước áp lực cao hoặc dung dịch làm sạch để thực hiện nhiệm vụ từ xa mà không cần cắt điện. Hiện nay Truyền tải điện miền Đông 2 đang quản lý vận hành 24 tuyến đường dây (trong đó có 6 tuyến ĐD 500kV và 17 tuyến ĐD 220kV) với chiều dài đường dây 500kV là: 541,87Km; chiều dài đường dây 220kV là: 932,3Km, trải dài tại các tỉnh Bình Dương, Bình Phước và Tây Ninh đi qua nhiều khu vực sông ngòi, kênh rạch, rừng cây, nông trường, khu công nghiệp, khu dân cư… Vào mùa nắng nóng, sự kết hợp giữa bụi bẩn và khí thải từ các nhà máy, xí nghiệp khiến mức độ nhiễm bẩn càng nghiêm trọng hơn, gây khó khăn trong công tác vệ sinh cách điện. Trung bình mỗi người công nhân Truyền tải điện phải quản lý 12,5km đường dây 500kV hoặc 20km đường dây 220kV. Với quy định cách điện sứ truyền thống tối thiểu vệ sinh cách điện 1 lần/năm; cách điện composite tối thiểu 1 lần/2năm. Do đó, người công nhân phải thực hiện công việc vệ sinh sứ cách điện với hơn 100 chuỗi sứ cách điện/năm và phải thực hiện nhiều đợt trải dài trong năm. Việc vệ sinh sứ cách điện đa số phải cắt điện đường dây và phải huy động nhiều đơn vị, toán công tác gây tổn thất điện năng và tốn kém nhiều chi phí phục vụ cho việc vệ sinh sứ. Tuy nhiên, trong năm cũng có nhiều đoạn đường dây không kịp cắt điện để vệ sinh sứ hoặc không đủ nhân lực để làm, dẫn đến không đảm bảo vận hành an toàn. Ngoài ra, việc cắt điện để leo lên vệ sinh sứ cách điện tiêu tốn nhiều nhân lực và cũng là nguyên nhân gây nhiều nguy cơ mất an toàn cho con người cũng như thiết bị. Phương pháp vệ sinh có cắt điện (offline) sứ cách điện truyền thống và composite đang được áp dụng theo quy định hiện hành. Mỗi lần vệ sinh, người công nhân phải leo lên cột, xuống các chuỗi sứ cách điện, dùng giẽ lau và dung dịch hoặc sử dụng máy xịt nước áp lực thấp để vệ sinh từng chi tiết của chuỗi sứ cách điện. Phương pháp này mang nhiều yếu tố nguy hiểm cho người công nhân, vừa tốn kém chi phí và hiệu quả không cao.
Phương pháp vệ sinh sứ cách điện hotline cũng đang được triển khai nhưng với quy mô nhỏ, yêu cầu kỹ thuật cao, tốn kém và chỉ áp dụng được với sứ cách điện truyền thống. Nhiều vị trí không thực hiện công tác hotline này do không thuận tiện đường ra vào. Do đó không thể thay thế hoàn toàn được phương pháp vệ sinh sứ cách điện offline. Các giải pháp vệ sinh sứ cách điện đang áp dụng thì khá tốn kém và tiêu tốn nhiều công sức, thời gian của con người và còn phụ thuộc vào kế hoạch cắt điện. Tuy nhiên hiệu quả lại phụ thuộc nhiều vào yếu tố con người, ít mang tính kỹ thuật. Vì vậy, việc nghiên cứu và lắp đặt thiết bị vệ sinh sứ cách điện đang mang điện bằng UAV với thiết bị xịt nước áp lực được thiết kế nhỏ gọn cùng với bộ VESC (bộ xử lý trung tâm) được gắn trên UAV và được điều khiển từ xa để vệ sinh cách điện là một hướng đi tiên tiến, giúp nâng cao độ tin cậy của lưới điện và tối ưu hóa công tác bảo trì, nâng cao năng suất lao động.

CBCNV Đội Truyền tải điện Bù Đăng bay biểu diễn.
Cơ sở ứng dụng kết quả nghiên cứu
Nâng cao độ tin cậy của hệ thống điện. Giảm thiểu nguy cơ phóng điện bề mặt do bụi bẩn và ô nhiễm môi trường bám trên chuỗi cách điện. Hạn chế sự cố gián đoạn trong truyền tải điện do cách điện kém hiệu quả. Nâng cao hiệu quả bảo dưỡng lưới điện, tự động hóa quy trình vệ sinh cách điện, giảm sự phụ thuộc vào nhân công thủ công, tiết kiệm thời gian và chi phí. Không phải cắt điện đường dây để vệ sinh sứ cách điện, chủ động trong công việc bảo dưỡng lưới điện cho các đơn vị. Giảm tối thiểu sức người, từ đó giảm thiểu nguy hiểm cho con người và thiết bị. Ứng dụng công nghệ hiện đại, sử dụng UAV cùng các phân mềm, thiết bị hiện đại vào công tác vận hành lưới điện truyền tải.

Hội đồng nghiệm thu chụp hình lưu niệm.